1. IBAN (Uluslararası Banka Hesap Numarası - International Bank Account Number) Nedir?
IBAN, bankalardaki mevcut müşteri hesaplarının yerine kullanılacak olan ve para transferlerinin hızlı, hatasız ve az maliyetle gerçekleştirilmesi amacıyla belirli bir standarda göre oluşturulan uluslararası banka hesap numarasıdır.
IBAN'a ilişkin söz konusu standarda göre, ülke genelinde standart uzunlukta ve yapıda bir banka müşteri hesap numarası oluşturulması gerekmektedir. Her ülkenin IBAN numarası uzunluğu farklı ancak en fazla 34 karakterden oluşmaktadır. Bugün Avrupa Birliği ülkelerinin yanısıra bir çok ülkede de IBAN kullanılmaktadır.

2. IBAN'ın Amacı Nedir?
IBAN'ın amacı, bankalardaki her bir müşteri hesap numarasını uluslararası ölçekte tanımlamak suretiyle, para transferlerinin hatasız ve hızlı bir şekilde gerçekleşmesini sağlamaktır.

3. IBAN'ın Yararı Nedir?
IBAN kullanılmadığında, hesap numaralarında belli bir standart olmadığı için numaranın doğruluğundan emin olunamamaktadır. Hatalı yazılan hesap numarası sonucunda para transferi işleminin gerçekleşmemesi veya yanlış hesaba gönderilmesi durumunda hatayı düzeltmek zaman almakta ve ek maliyetlerin oluşmasına neden olmaktadır.
Ancak, IBAN ile hesap numaraları belli bir standarda göre düzenlendiğinden ve bankalarca matematiksel olarak kontrol edilmesi zorunlu olduğundan para transferlerindeki söz konusu hatalar en aza indirilmektedir.

4.Türkiye'de IBAN Kullanımı Konusunda Bir Düzenleme Mevcut mudur?
2008/6 Sayılı Uluslararası Banka Hesap Numarası Hakkında Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Tebliği(*) 10.10.2008 tarih, 27020 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır. Söz konusu Tebliğe, Bankamız internet sitesindeki (http://www.tcmb.gov.tr) Banka Hakkında/Mevzuat/Bankacılık/Karar,Tebliğ ve Genelgeler/Uluslararası Banka Hesap Numarası Hakkında Tebliğ bölümünden ulaşılması mümkün bulunmaktadır.

5. Türkiye'de IBAN'ın Yapısı
Türkiye'de bankalar tarafından müşterilere verilecek IBAN, yalnızca bir hesabı işaret eder ve 26 sayısal/alfabetik karakterden oluşur. IBAN Türkiye formatı ayrıca ülkelerin IBAN formatlarını tescile yetkili kuruluş olan SWIFT'in internet sitesinde de (www.swift.com) yer almaktadır.

TR	XX	YYYYY	0	ZZZZZZZZZZZZZZZZ
Ülke Kodu	Kontrol Basamakları	Banka Kodu	Rezerv Alan	16 Basamaktan oluşan hesap numarası

Ülke Kodu, 2 büyük harften oluşur, Türkiye için TR kullanılır.
Kontrol Basamakları, 2 basamaklı rakamdan oluşur ve IBAN'ın doğrulanması işleminde kullanılır.
Banka Kodu, 5 basamaklı rakamdan oluşur. 5 basamaktan oluşmayan banka kodları sağa dayalı yazılır ve başına sıfır eklenerek 5 basamaklı hale getirilir.
Rezerv Alan, tek basamaklı rakamdan oluşur. Değiştirilinceye kadar 0 kullanılır.
Hesap Numarası, 16 basamaklı büyük harf ve/veya rakamdan oluşur.

6. IBAN'a Geçiş Süreci Nasıldır?
Uluslararası Banka Hesap Numarası Hakkında Tebliğ ile IBAN kullanımında kademeli bir geçiş süreci planlanmıştır. Buna göre;

• 10.10.2008 tarihinden itibaren;
  • Bankalar müşterileri için IBAN üretmek ve hesap sahiplerine bildirmek zorundadırlar.
• 01.01.2009 tarihinden itibaren;
  • Bankaların mevcut uygulamalarında müşterileri için düzenledikleri ve üzerinde hesap numarası bulunan tüm belgelerde IBAN'ı göstermeleri gerekmektedir.
  • Müşterilerin Avrupa Ekonomik Alanında yer alan ülkelerdeki herhangi bir hesaba yapacakları para transferlerinde alıcıya ait IBAN'ı bankalarına bildirmeleri gerekmektedir.
  • Bankaların ise söz konusu IBAN'ı doğrulaması ve kullanması zorunludur.
• 01.01.2010 tarihinden itibaren;
  • Bankaların yurt içi ve yurt dışından gelen ve alıcı hesap numarası IBAN olarak belirtilen para transferlerinde IBAN'ı doğrulaması, giden transferlerde ise göndericiye ve alıcıya ait IBAN'ı kullanmaları gerekmektedir.
  • Müşteriler yurtiçinde yapacakları para transferlerinde alıcıya ait IBAN'ı bildirecek, bankalar ise söz konusu IBAN'ı doğrulayacak ve kullanacaklardır.

7. Her banka müşterisinin IBAN'ı var mıdır?
Evet, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nca hazırlanan IBAN Tebliği gereğince Türkiye'deki tüm bankalar müşterilerinin para hareketine konu olan mevcut hesapları için IBAN üretmiş durumdadırlar.

8. IBAN'ımı Nasıl Öğrenebilirim?
Müşteriler, mevcut hesap numaraları yerine kullanılacak olan ve kendi bankasınca üretilmiş olan IBAN'ı hesaplarının bulunduğu banka şubesinden veya bankaların internet sitelerinden temin edebilirler.

9. IBAN'ımı Şimdiden Öğrenip Kullanabilir miyim?
Evet. Mevcut hesap numaraları yerine IBAN şimdiden kullanılabilir.

10. IBAN Nasıl Kullanılacaktır?

1. Her banka, müşterisinin para transferine konu hesabı için IBAN'ı üretmiş durumdadır ve müşterisine bildirir.

2. Parayı alacak olan kişi (ALICI) kendi hesap numarasına ait IBAN'ı parayı gönderecek olan kişiye (GÖNDERİCİ) bildirir.

3. Gönderici, alıcının IBAN'ını kendi bankasına bildirir ve para transfer emrini verir.

4.Göndericinin bankası bu IBAN'ı doğrular ve alıcının IBAN'ına para transferini gerçekleştirir.