V.1. BİLANÇO AÇIKLAMASI

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın 1998 yılı faaliyetlerinin sonucunda ortaya çıkan bilançosundaki ana hesaplar aşağıda sunulmaktadır;
 

Aktif	1997	1998
1. Altın Mevcudu	236.683.063.842.500	325.317.374.052.500
2. Döviz Borçluları	3.771.626.989.985.000	6.167.530.445.751.000
3. Madeni Para	485.359.516.500	787.403.779.800
4. Dahildeki Muhabirler	76.469.925.086.928	274.039.540.549.458
5. Menkul Değerler Cüzdanı	1.315.312.839.433.000	2.385.789.667.766.000
6. İç Krediler	346.875.211.855.340	9.098.359.901.740
7. Açık Piyasa İşlemleri	746.851.732.177.500	1.830.590.872.422.500
8. Dış Krediler	247.977.598.427.000	395.516.833.359.500
9. İştirakler	940.174.050.000	1.526.872.335.000
10. Gayrimenkuller ve Demirbaşlar	15.150.599.932.745	29.088.806.241.833
11. Takipteki Alacaklar	4.825.560.700	4.825.560.700
12. İtfaya Tabi Hesaplar ve
Aktifleştirilen Alacaklar	-.-	-.-
13. Muvakkat Borçlular	25.427.232.789.824	79.000.747.145.367
14. Diğer Aktifler	53.482.836.621.236	119.878.162.568.412
Aktif Toplamı TL	6.837.288.389.278.273	11.618.169.911.433.810
Nazım Hesaplar	15.081.448.763.347.585	30.796.311.898.121.400
Pasif
1. Tedavüldeki Banknotlar	758.878.047.072.800	1.328.542.400.922.800
2. Hazine'nin Alacakları	63.607.148.061.121	60.942.363.335.214
3. Döviz Alacaklıları	10.873.126.501.000	4.226.742.567.000
4. Mevduat	4.463.923.807.210.949	7.083.336.551.214.546
5. Açık Piyasa İşlemleri	728.312.968.592.000	1.557.599.954.905.500
6. Dış Krediler	2.989.689.073.000	4.026.109.587.500
7. İthalat Akreditif Bedelleri,
Teminat ve Depozitolar	56.191.172.444.896	112.129.027.950.046
8. Ödenecek Senet ve Havaleler	913.458.677.000	3.571.558.409.000
9. Sermaye	25.000.000.000	25.000.000.000
10. İhtiyat Akçesi	39.016.070.733.331	85.701.244.190.116
11. Karşılıklar	1.933.842.687.800	1.957.865.840.300
12. İtfaya Tabi Hesaplar	290.796.387.281.000	499.635.979.046.750
13. Muvakkat Alacaklılar	9.059.891.339.186	13.112.762.906.290
14. Diğer Pasifler	279.395.264.631.006	564.938.704.178.778
15. Kâr	131.372.514.973.184	298.423.646.379.970
Pasif Toplamı TL	6.837.288.389.278.273	11.618.169.911.433.810
Nazım Hesaplar	15.081.448.763.347.585	30.796.311.898.121.400

AKTİF HESAPLAR :

1. Altın Mevcudu

1997 yıl sonu ve 1998 yılı boyunca 1 ons altın = 300 ABD doları üzerinden değerlendirilen altınlarımız, uluslararası piyasalarda altın fiyatının düşmesi nedeniyle, 31.12.1998 ve takibeden yıl boyunca kullanılmak üzere sabitlenen ve 1998 yılının son günü uluslararası piyasalardaki 1 ons altının fiyatı 287,80 ABD dolarının yüzde 93,81'i olan 270 ABD doları kullanılarak hesaplanan
1 safi gram = TL. 2.714.626.9712 üzerinden değerlendirilen Merkez Bankası uluslararası standartta olan ve uluslararası standartta olmayan altın mevcudu, 1998 yılı sonu itibariyle toplam 119.838.702,52 safi gram olup karşılığı 325.317.374.052.500,- Türk lirasıdır.
 

	Safi Gram	Türk Lirası
Uluslararası Standartta Olanlar	116.589.408.70	316.496.753.412.500,-
Uluslararası Standartta Olmayanlar	3.249.293,82	8.820.620.640.000,-
Toplam	119.838.702,52	325.317.374.052.500,-

116.589.408,70 safi gram karşılığı 316.496.753.412.500,- Türk lirası olan uluslararası standarttaki altınlarımız; 1998 yılı içinde 932.139,81 ABD doları karşılığı 98.605,22 safi gram altın alışı ile 826.682,19 ABD doları karşılığı 88.041,04 safi gram altın satışı sonucu oluşan net 10.564,18 safi gram karşılığı 27.439.049.500,- Türk liralık artışın yanısıra, yıl içinde Türk lirasının ABD doları karşısında değer kaybetmesinden hasıl olan 167.700.147.381.000,- Türk liralık lehte kur farkına karşın,altın fiyatının uluslararası piyasalara paralel olarak yeniden değerlendirilmesinden oluşan 81.457.512.474.000,- Türk liralık aleyhte kur farkı sonucu ortaya çıkan net 86.242.634.907.000,- Türk liralık altın kur farkı kadar artış göstermiştir.

Uluslararası standartta olmayan altınlarımız ise geçen yıla göre, Banka Meclisinin kararı gereğince hizmet sürelerine göre mensuplarımıza dağıtılmak üzere yaptırılan altın madalyonlar için kullanılan 19.996,40 safi gram karşılığı 59.004.600.500,- Türk liralık azalış ile Türk lirasının ABD doları karşısında değer kaybetmesinden dolayı 4.701.569.547.000,- Türk liralık lehte kur farkına karşın, altın fiyatının uluslararası piyasalara paralel olarak yeniden değerlendirilmesinden oluşan 2.278.328.693.000,- Türk liralık aleyhte kur farkı sonucu ortaya çıkan net 2.423.240.854.000.,- Türk liralık altın kur farkı kadar artış göstermiştir.

2. Döviz Borçluları

Konvertibl ve konvertibl olmayan dövizler karşılığında hariçteki muhabirlerimiz nezdinde açılan hesaplar ile TC Merkez Bankası şubeleri kasalarında bulunan efektifleri içeren ve yıl sonundaki döviz ve efektif alış kurlarından bakiyesi 6.167.530.445.751.000,- Türk lirası olan bu kalemi; 6.167.144.669.785.500,- Türk lirası konvertibl, 385.775.965.500,- Türk lirası ise konvertibl olmayan dövizlerimiz oluşturmaktadır.

A) Konvertibl:

6.019.556.440.050.000,- Türk lirası hariçteki muhabirler nezdindeki konvertibl dövizlerden ve 147.588.229.735.500,- Türk lirası Merkez Bankası şubeleri kasalarındaki efektif mevcutlarından oluşmaktadır.

B) Konvertibl Olmayan:

İkili anlaşmalar gereğince anlaşma ABD doları üzerinden açılan 39.439.933.000,- Türk liralık muhabir hesapları ile şubemiz kasalarındaki konvertibl olmayan 346.336.032.500,- Türk liralık efektif mevcudunu ifade etmektedir.

3. Madeni Para

Bu kalem Merkez Bankası kasalarında mevcut madeni paraları göstermekte olup yıl sonu bakiyesi 787.403.779.800,- Türk lirasıdır.

4. Dahildeki Muhabirler

Yıl sonu bakiyesi 274.039.540.549.458,- lira olan bu hesabın 549.458 lirası Türk parası olarak dahili muhabirlik anlaşması gereğince T.C. Ziraat Bankası’nda açılan muhabir hesabı, 274.039.540.000.000 lirası ise bankaların Döviz ve Efektif piyasalarında karşılaşan döviz depo işlemlerinden oluşmaktadır.

5. Menkul Değerler Cüzdanı

1211 Sayılı TC Merkez Bankası Kanunu'nun 52. maddesine istinaden satın alınan Devlet İç Borçlanma Senetleri, 61. maddesi uyarınca Merkez Bankası'nın aktif ve pasifindeki altın, döviz ve efektiflerin yeniden değerlendirilmesinden meydana gelen ve yıl sonlarında protokola bağlanan aleyhte kur farklarına ve geçici 9'uncu maddesi gereğince kısa vadeli avans borcuna karşılık Hazine'den alınan Devlet İç Borçlanma Senetleri, 2974 ve 3836 Sayılı Tahkim Yasaları uyarınca Hazine, Kamu Kurum ve Kuruluşları'nın tahkime tabi tutulan borçları karşılığında alınan Devlet İç Borçlanma Senetleri, TMO'nin Merkez Bankası'na olan borcuna karşılık Hazine Müsteşarlığı'ndan alınan Özel Tertip Devlet İç Borçlanma Senedi ile bu senetlerin faizleri için 1996 Bütçe Kanunu'nun 34. Maddesi, 1997 Bütçe Kanunu'nun 31. maddesi ve 1998 Bütçe Kanunu’ nun 36. maddesi gereğince alınan devlet iç borçlanma senetleri ile 3182 sayılı Bankalar Kanunu'nun 33. maddesi gereğince Merkez Bankası'nın ayırdığı Kanuni Yedek Akçeler karşılığı Devlet Tahvilleri hesabına yatırılan paralardan oluşmaktadır. Devlet İç Borçlanma Senetleri yasa gereği alış bedelleri üzerinden değerlendirilmektedir.

Merkez Bankası'nın bankalarla yaptığı geri alım vaadiyle satım ve geri satım vaadiyle alım işlemleri nedeniyle; Menkul Değerler Cüzdanı'ndaki artış ve azalışların, Bilançonun aktif ve pasifinde yer alan Açık Piyasa İşlemleri kaleminin "Röpor Borçluları" ve "Röpor Alacaklıları"nın "Menkul” değerler bölümleri ile birlikte değerlendirilmesi gerekmekte olup, yıl sonu bakiyesi 2.385.789.667.766.000,- Türk lirasıdır.

6. İç Krediler

1997 yılında 346.875.211.855.340,- Türk lirası olan iç krediler, 1998 yılında kamu sektöründe 337.640.144.553.600,- Türk liralık, bankacılık sektöründe 136.707.400.000,- Türk liralık azalış göstererek 337.776.851.953.600,- Türk liralık toplam azalışla, 9.098.359.901.740,- Türk lirası olmuştur. Merkez Bankası'nca açılan kredileri gösteren bu kalemin dökümü aşağıda yapılmıştır.
 

	Türk Lirası
A) Kamu Sektörü:	1.559.260.244.740,-
a) Hazine
i- Hazine'ye Kısa Vadeli Avans	-,-
b) Kamu İktisadi Kuruluşları:	-,-
c) İktisadi Devlet Teşekkülleri	1.559.260.244.740,-
B) Bankacılık Sektörü	-,-
a) Ticari	7.539.099.657.000,-
b) Tarım	-,-
c) Sınai (avans karşılığı)	-,-
d) Tahvil Üzerine Avans	-,-
e) Diğer	-,-
	9.098.359.901.740,-

7. Açık Piyasa İşlemleri

Yıl sonu bakiyesi geçen yıla göre 1.083.739.140.245.000,- Türk lirası artış ile 1.830.590.872.422.500,- Türk lirasına ulaşan bu kalem; bankaların Merkez Bankası'na Menkul Değer Röpor işlemlerinden nakit olarak 1.587.950.872.422.500,- Türk lirası ve Bankalararası Para Piyasası işlemlerinden 242.640.000.000.000,- Türk lirası borçlarını göstermektedir.

8. Dış Krediler

Irak ve Sudan Merkez Bankaları ile Merkez Bankası arasında imzalanan Bankacılık Anlaşmaları uyarınca Bankamızca kullandırılan krediler ile Rusya Federasyonu'na TMO'nce yapılan buğday ihracatı karşılığında Vnescheconombank tarafından düzenlenen ve Merkez Bankası'nca satın alınan senetler karşılığında ve ihracatçılarımızın vadeli satışlarından doğan alacaklarının finansmanı için yurtdışındaki bir bankanın geçerli ödeme garantisini içeren dövizi natık senetler karşılığında bankalar aracılığı ile kullandırılan kredilerin izlendiği bu kalemin yıl sonu bakiyesi 1.264.763.473 ABD doları karşılığı 395.516.833.359.500,- Türk lirasıdır.

9. İştirakler

Yıl sonu itibariyle bakiyesi 1.526.872.335.000,- Türk lirası olup, 1211 Sayılı Merkez Bankası Kanunu'nun 3. maddesi gereğince Merkez Bankası’nın, Bank For International Settlements Basle'deki 5.000.000,- altın karşılığı İsviçre frangı ile Society For Worldwide Interbank Financial Telecommunication (SWIFT)'deki 385.000,- Belçika franklık iştirakini göstermektedir. Bu iştiraklerimiz 1 altın İsviçre frangı = 304.676,- Türk lirası ve 1 BEF = 9.071,- Türk lirası üzerinden değerlendirilmiştir.

10. Gayrimenkuller ve Demirbaşlar

Bu kalem, Merkez Bankası'nın sahip olduğu bina, arsa ve demirbaşlardan oluşmaktadır.

Arsalar hariç yeniden değerlemeye tabi tutulan gayrimenkullerin yeniden değerlendirilmiş bedelleri toplamı 25.791.139.011.014,- Türk lirasından, binalar için maliyet bedelleri üzerinden ayrılan amortismanlar ile her yıl yeniden değerlemeye tabi tutulan birikmiş amortismanlar toplamı 1.865.548.955.614,- Türk lirasının düşülmesinden sonra kalan net değeri 23.925.590.055.400,- Türk lirası olup 13.258.256.955.000,- Türk lirasına sigortalıdır.

1990 yılından bu yana yeniden değerlemeye tabi tutulmayan demirbaşların daha önceki yıllarda yapılan yeniden değerleme dahil tutarı 7.767.031.748.217,- Türk lirasından, yeniden değerlendirilmiş amortisman tutarı 2.603.815.561.784,- Türk lirası düşüldükten sonra kalan net değeri 5.163.216.186.433,- Türk lirası olup 2.296.295.106.827.,- Türk lirasına sigortalıdır.

11. Takipteki Alacaklar

İflasları 20 Kasım 1985 ve 12 Mart 1986 tarihlerinde kesinleşen İşçi Kredi Bankası ile T. Bağcılar Bankası'nın karşılık ayrılmak suretiyle Şüpheli Alacaklar hesabına alınan anapara, faiz ve vergi borçlarını gösteren bu hesabın yıl sonu bakiyesi 4.825.560.700,- Türk lirasıdır.

12. İtfaya Tabi Hesaplar ve Aktifleştirilen Alacaklar

Yıl sonu bakiyesi olmayan bu kalemin açıklaması aşağıda gösterilmiştir.

A- 3836 Sayılı Tahkim Kanunu Uyarınca Aktifleştirilen Alacaklar:

3836 Sayılı Kamu Kurum ve Kuruluşlarının Birbirlerine Olan Borçlarının Tahkimi Hakkındaki Kanun'dan doğan ve tahkim kapsamına alınan Merkez Bankası alacağı 1993 yılında Hazine'den Devlet İç Borçlanma Senetleri alınmak suretiyle, tasfiye edildiğinden bakiye göstermemektedir.

B- Merkez Bankası Kanunu'nun 61. Maddesi Gereğince
Değerlendirme Farkı:

a) Madde Kapsamına Alınanlar :

1996 yılından itibaren lehe dönüşen kur farkları pasifte izlendiğinden bakiye göstermemektedir.

b) Madde Kapsamına Alınmayanlar :

1996 yılından itibaren lehe dönüşen kur farkları pasifte izlendiğinden bakiye göstermemektedir.

13. Muvakkat Borçlular

Yıl sonu bakiyesi 79.000.747.145.367,- Türk lirası olan bu hesabın 78.076.237.376.867,- lirası Türk parası, 924.509.768.500,- Türk lirası da yabancı para cinsinden olan alacaklarımızı göstermekte olup, Türk parası cinsinden alacaklarımızın dökümü aşağıda gösterilmiştir.
 

-Avans ve Depozitolar	126.841.884.712,-
- Ödenecek Kurumlar Vergisinden mahsup edilecek geçici vergi , gelir vergisi ve fon payı	77.429.464.317.500,-
- Diğer	519.931.174.655,-
TOPLAM	78.076.237.376.867,-

14. Diğer Aktifler

Çeşitli hesaplarda yer alan ve 115.993.464.816.412,-Türk lirası Türk parası, 3.884.697.752.000,- Türk lirası da yabancı para cinsinden olmak üzere, Merkez Bankası'nın yıl sonu itibariyle toplam 119.878.162.568.412,- Türk liralık alacağını gösteren bu kalemin dökümü aşağıdadır.
 

	Türk Lirası	Yabancı Para
	Hesaplar	Hesaplar
	Tutarı TL	Tutarı TL	Toplam TL
a) Konvertibl TL  Borçluları	15.822.900,-	-,-	15.822.900,-
b) Borçlu  Transituar  Hesaplar	115.993.448.993.512,-	3.884.697.752.000,-	119.878.146.745.512,-
	115.993.464.816.412,-	3.884.697.752.000,-	119.878.162.568.412,-

PASİF HESAPLAR:

1. Tedavüldeki Banknotlar

Merkez Bankası Kanunu'nun 36. maddesi ile verilen yetkiye dayanılarak tedavüle çıkarılmış banknotların yıl sonu bakiyesi 1.328.542.400.922.800,- Türk lirasıdır.

2. Hazine'nin Alacakları

A- Altın :

345.574,68 safi gram karşılığı, 938.106.346.000,- Türk liralık Hazine’ nin altın alacağı geçen yıla göre 255.645.378.000,- Türk liralık artış göstermiştir. Bu artış 1998 yılı içinde Türk lirasının ABD Doları karşısında değer kaybetmesinden hasıl olan 497.114.014.000,-Türk lirası lehte kur farkı ile altın fiyatının uluslararası piyasalara paralel olarak yeniden değerlendirilmesinden oluşan 241.468.636.000,- Türk liralık aleyhte kur farkından ileri gelmiştir.

B- Diğer :

Hazine'nin çeşitli işlemlerinden doğan alacak ve borçlarının netleştirilmiş tutarı olup 60.004.256.989.214,- Türk liralık alacak bakiyesi göstermektedir.

3. Döviz Alacaklıları

Hariçteki muhabirlerimize olan konvertibl dövizlerden 2.328.027.572.000,- Türk lirası, konvertibl olmayan dövizlerden 1.898.714.995.000,- Türk lirası olmak üzere toplam 4.226.742.567.000,- Türk lirası borcumuzu göstermektedir.

A- Konvertibl:

Geçen yıla göre 3.853.677.831.000,- Türk lirası azalış göstererek, 2.328.027.572.000,- Türk lirası olan Konvertibl Döviz Alacaklıları, Hariçteki Muhabir hesapları ile yurtdışı bankaların Merkez Bankası nezdindeki hesaplarından oluşmaktadır.

B- Konvertibl Olmayan:

İkili anlaşmalar gereğince Anlaşma doları üzerinden açılan hesaplarımız içinde yer alan, nostro hesaplarımız 6.071.613,57 ABD doları karşılığı 1.898.714.995.000,- Türk lirasıdır.

4. Mevduat

Yıl sonunda 7.083.336.551.214.546,- Türk lirası bakiye gösteren hesabın Türk lirası ve yabancı para olarak dökümü aşağıda gösterilmiştir.
 

	Türk Lirası	Yabancı Para
A) Kamu Sektörü:	228.909.418.835.761,-	519.755.968.531.000,-
a) Hazine, Genel ve Katma Bütçeli İdareler	212.895.263.642.458,-	518.793.644.405.500,-
i) Hazine Hesapları	173.430.967.864.778,-	291.170.155.804.000,-
ii) Genel Bütçeli İdareler	13.751.586.046.718,-	227.623.488.601.500,-
iii) Katma Bütçeli İdareler	25.712.709.730.962,-	,-
b) Kamu İktisadi Kuruluşları	14.114.214.550,-	-,-
c) İktisadi Devlet Teşekkülleri	22.182.792.784,-	921.112.296.500,-
d) Diğer	15.977.858.185.969,-	41.211.829.000,-
B) Bankacılık Sektörü:	782.586.330.039.817,-	1.375.261.044.165.500,-
a) Yurtiçindeki Bankalar	88.190.356.329.574,-	421.501.542.846.500,-
b) Yurtdışındaki Bankalar	134.605.016.243,-	-,-
c) Mevduat Karşılıkları (TCMB Kanunu Madde 40)	694.261.368.694.000,-	953.759.501.319.000,-
i) Nakit	694.261.368.694.000,-	953.759.501.319.000,-
ii) Altın (Safi gram -,-)	-,-	-,-
d) Diğer (Valörlü İşlemler)	-,-	-,-
C) Muhtelif	2.032.904.164.338,-	4.008.498.480.976.500,-
a) Kredi Mektuplu Döviz Tevdiat	-,-	4.005.515.931.389.000,-
b) Diğer	2.032.904.164.338,-	2.982.549.587.500,-
D) Uluslararası Kuruluşlar	2.063.501.585.786,-	-,-
E) Fonlar	16.547.215.315.844,-	147.681.687.600.000,-
a) Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu	6.686.758.000,-	124.064.789.231.500,-
b) Diğer	16.540.528.557.844,-	23.616.898.368.500,-
Genel Toplam	1.032.139.369.941.546,-	6.051.197.181.273.000,-

5. Açık Piyasa İşlemleri

Merkez Bankası’nın para ve menkul değer piyasaları işlemlerinden bankalara olan borcunu gösteren bu kalemin yıl sonu bakiyesi 1.557.599.954.905.500,- Türk lirası olup, geçen yıla göre 829.286.986.313.500 Türk lirası artış olmuştur.

6. Dış Krediler

Bu hesap, Merkez Bankası'nca yurtdışı kaynaklardan kredi anlaşmaları gereğince sağlanan kısa, orta ve uzun vadeli krediler ile Merkez Bankası borcuna dönüştürülen Dövize Çevrilebilir Türk Lirası Mevduat Hesaplarını göstermekte olup yıl sonu bakiyesi 4.026.109.587.500,- Türk lirasıdır.

7. İthalat Akreditif Bedelleri, Teminat ve Depozitolar

İthalat Yönetmelikleri gereğince Merkez Bankası'na yatırılan mal bedelleri ve teminatları ile döviz satışı yapılmış akreditif işlemlerinin Türk lirası karşılıklarını içeren bu hesabın yıl sonu bakiyesi 112.129.027.950.046,- Türk lirası olup bu tutarın, 112.124.703.438.000,- Türk lirası döviz satışı yapılmış ithalat akreditif işlemlerini, 4.324.512.046,- Türk lirası ise Merkez Bankası'na yatırılan mal bedelleri ve teminatları göstermektedir.

8. Ödenecek Senet ve Havaleler

Yıl sonu bakiyesi 3.571.558.409.000,- Türk lirası olan bu hesabın 255.698.500,- Türk lirası Türk parası, 3.564.851.019.500,- Türk lirası konvertibl, 6.451.691.000,- Türk lirası ise konvertibl olmayan dövizler üzerinden Merkez Bankası Şubelerince lehdarlarına ödenecek havale bedellerini göstermektedir.

9. Sermaye

25.000.000.000 Türk lirası olan Merkez Bankası Sermayesi, 1211 Sayılı Kanun'un 5. maddesi gereğince her biri 100.000,- Türk lirası itibari kıymette, 250.000 hisseden ibaret olup hisse senetlerinin sınıflarına göre dökümü aşağıda yapılmıştır.

10. İhtiyat Akçesi

Belirli kanunlar gereğince ayrılan ihtiyat akçeleri toplamı 85.701.244.190.116,- Türk lirası olup dağılımı aşağıdaki gibidir.
 

A. Adi İhtiyat Akçesi (1211 S.K. Madde 60)	45.287.661.106.400,
B. Fevkalade İhtiyat Akçesi (1211 S.K. Madde 60)	18.115.566.420.100,
C. Hususi İhtiyat Akçesi (1211 S.K. Madde 59)	8.756.311.685,-
D. İleride Vukuu Muhtemel Zarar Karşılığı  (3182 S. Bankalar Kanunu Madde 32)	25.000.000.000,-
E. Değer Artış Fonu (2791 ve 3094 S. Kanunlar)	22.229.512.363.396,
F. Maliyet Artış Fonu (49. Seri No.lu K.V. Genel Teb.)	34.747.988.535,-
	85.701.244.190.116-

11. Karşılıklar

Muhtelif riskleri karşılamak üzere her yılın gayri safi kârlarından ayrılan karşılıkları gösteren bu hesabın tutarı 1.957.865.840.300,- Türk lirasıdır.
 

A. Tahviller Kıymet Düşüş Karşılığı	11.936.200,-
B. Banknot, efektif vb. kıymetler yollaması sigorta karşılığı	1.952.778.189.600,-
C. Banka malı dövizlerin yıl sonu evalüasyon zarar karşılığı	250.153.800,-
D. Şüpheli alacaklarımız karşılığı	4.825.560.700,-
	1.957.865.840.300,-

12. İtfaya Tabi Hesaplar

Yıl sonu bakiyesi 499.635.979.046.750,- Türk lirası olan bu kalemin açıklaması aşağıdadır.

A- Merkez Bankası Kanunu'nun 61. Maddesi Gereğince Değerlendirme Farkı :

13. Muvakkat Alacaklılar

Yıl sonu bakiyesi 13.112.762.906.290,- Türk lirası olan bu hesabın 2.130.737.509.790,- lirası Türk parası, 10.982.025.396.500,- Türk lirası da yabancı para cinsinden olan Merkez Bankası'nın borçlarını göstermektedir.

14. Diğer Pasifler

Çeşitli hesaplarda yeralan 519.396.211.213.778,- Türk lirası Türk parası ve 45.542.492.965.000,- Türk lirası yabancı para cinsinden olmak üzere Merkez Bankası'nın yıl sonu itibariyle toplam 564.938.704.178.778,- Türk liralık borçlarını göstermektedir.

V.2. 1998 YILI KÂRI VE DAĞITIMI

Merkez Bankası'nın 1998 yılı Bilanço safi kârı, 298.423.646.379.970,- Türk lirasıdır. Bu kârın, 1211 sayılı Merkez Bankası Kanunu'nun 60. maddesi gereğince aşağıdaki gibi dağıtılması öngörülmektedir.

1998 YILI SAFİ KÂRI VE DAĞITIMI TABLOSU
 

1998 Yılı Safi Kârı		298.423.646.379.970,-
A. İhtiyat Akçeleri
Adi İhtiyat	59.684.729.276.000,-
Fevkalade İhtiyat	23.873.741.710.400,-	(-) 83.558.470.986.400,-
B. Hissedarlara
İlk Kâr Hissesi	1.500.000.000,-
İkinci Kâr Hissesi	1.500.000.000,-	(-) 3.000.000.000,-
C. Memurlara Temettü Olarak	821.050.000.000,-	(-) 821.050.000.000,-
D. Vergiler ve Fon Payı
Kurumlar Vergisi	62.106.814.500.000,-
Gelir Vergisi	37.020.133.132.000,-
Fon Payı	9.912.694.763.000,-	(-) 109.039.642.395.000,-
Kalan		105.001.482.998.570,-

Bu dağıtıma göre 1998 yılı kârından hissedarlara düşen 3.000.000.000,-Türk lirasının 250.000 hisseye bölünmesi sonucunda her hisseye 12.000,- Türk lirası düşmektedir.

Bu raporu Merkez Bankası Genel Kurulu'na sunarken, hissedarlara dağıtılacak kâr hisseleri ile Banka mensuplarına ödenecek temettünün 7 Nisan 1999 tarihinden itibaren ödenmeye başlanmasını onayınıza sunmaktayız. Son olarak, başarılı çalışmaları nedeniyle bütün Merkez Bankası mensuplarına takdirlerimizi bildirmeyi görev sayarız.
 
 

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın 1998 Yılı Hesap Dönemi faaliyet ve sonuçları, ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde genişliğine ve derinliğine Kurulumuzca incelenmiştir:

1- İdare Merkezi ve Şubelerde belirsiz zamanlarda yapılan denetleme ve sayımlarda; yedek ve servis kasalarında bulunan nakit, altın, efektif ve kıymetli evrakın muhasebe ve mevcutlar defterlerindeki kayıtlarına uygun bulunduğu, bu kıymetlerin talimatlara göre muhafaza edilerek idare edildiği,

2- Banka hesaplarıyla ilgili defterlerin incelenmesinde; mevzuata uygun olarak muntazam tutulduğu, Banka işlemlerinde yasa ve ana sözleşme hükümlerine aykırı bir duruma rastlanmadığı, Banka’ca doğrudan ve dolaylı olarak açılan iç kredilerin öngörülen limitler dahilinde işlem gördüğü,

3- 31 Aralık 1998 tarihi itibariyle düzenlenmiş bulunan Bilanço ile Kâr ve Zarar Tablosu’nun; Yasada öngörülmüş bulunan değerlendirme ölçülerine göre tam olarak doğru bilgi verecek şekilde dürüst ve düzenli muhasebe kurallarına göre tanzim edildiği, Finansal nitelikte işlem ve olayların kaydedilmesinde, sınıflandırılmasında, özetlenmesinde ve mali tabloların genel kabul görmüş muhasebe ilkelerine ve standartlarına bağlı kalınarak, çeşitli açılardan ve ayrı maksatlarla yapılan değerlendirmelere hitap edecek gerçeklik, açıklık ve şeffaflıkta olduğu,

4- Safi kâr dağıtım tablosunun; 1211 sayılı Kanun’un 60. Maddesine uygun olarak hazırlandığı,

5- Banka’nın ilgili mevzuatta belirlenen görev ve yetkilerini, ekonominin içinde bulunduğu koşulların gerektirdiği doğrultuda yürüttüğü, güç ve olumsuz konjonktüre karşın başarılı ve uyumlu bir para politikası izlediği,

6- Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Merkez Bankası ile muhabir bankamız T.C. Ziraat Bankası nezdinde uygulamaya başlanan depo hesabına geçişin olumlu sonuçlar verdiği,

7- Banka’nın günün ihtiyaçlarına göre belirlenmiş norm kadrolarına uyum sağlamak üzere yürürlüğe konulan erken emekliliğe teşvik uygulamasının olumlu sonuçlar verdiği ve çok kısa bir dönem içinde bile kaynak tasarrufu sağladığı,

8- Sorumlulukla ilgili Banka’ca yargıya intikal etmiş olan davaların henüz sonuçlanmamış olduğu,

Kurulumuzca tespit olunmuştur.

Netice olarak; tanzimle esas ve usul yönünden Banka Meclisi ile mutabık bulunduğumuz Bilanço ile Kâr ve Zarar Tablosu’nu Sayın Hissedarlar Genel Kurulu’nun tasvibine saygılarımızla arz ederiz.

       Denetleme Kurulu Üyesi                                         Denetleme Kurulu Üyesi
               Hilmi Okçu                                                               Mete Ökte
 

       Denetleme Kurulu Üyesi                                         Denetleme Kurulu Üyesi
            M.Saim Uysal                                                             Aydemir Koç