Karşılıksız Çekler

Karşılıksız çeklere ilişkin işlemler 3167 sayılı “Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve Çek Hamillerinin Korunması Hakkında Kanun” hükümlerine dayalı olarak yerine getirilmektedir.

Negatif nitelikli bireysel kredilere ilişkin uygulamada, borcunu vadesinde ödememesi nedeniyle kimlik bilgileri Bankamıza bildirilen banka müşterileri ile bu müşterilerden daha sonra borcunu ödeyenlerin bilgileri, Bankamızca santralize edilerek aylık dönemler halinde sisteme katılan bankalara aktarılmakta ve bu bilgiler bireylerin kredilendirilmesi aşamasında değerlendirilmek amacıyla referens kaynak olarak bankaların veri tabanlarında tutulmaktadır.

Söz konusu Kanun uyarınca; karşılıksız çek keşide eden hesap sahiplerine ilişkin banka genel müdürlüklerince Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'na gönderilmekte olan karşılıksız çek bildirimleri ile bu bildirimlere ilişkin sonradan yapılan ödemelere ait bildirimler ve mahkemelerce 1-5 yıl süre ile bankalarda çek hesabı açtırmaktan yasaklananlara ilişkin olarak Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'na bildirilen karşılıksız çek keşide edenler hakkındaki yasaklama kararları, haftalık dönemler halinde birleştirilerek tüm banka genel müdürlüklerine duyurulmaktadır.

Bankalar, bu bilgileri kendi bilgisayarlarına yükleyerek Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası ile hiç bir bağlantısı bulunmadan çek hesabı açtırmak isteyen kişilerin yasaklılık ve engel durumu bulunup bulunmadığını değerlendirmektedir.

Bu çerçevede, mahkemelerce verilen çek hesabı açtırma yasağının dışında çek bedellerinin ödenmiş olması koşuluyla herhangi bir yasak bulunmamaktadır.

Ayrıca, 31.12.2003 tarih, 25333 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 5033 sayılı Karşılıksız Çek ve Protestolu Senetler ile Kredi ve Kredi Kartları Borçlarına İlişkin Kayıtların Dikkate Alınmaması Hakkında Kanun uyarınca; ödeme tarihi 23.12.2003 tarihinden önce olan ve karşılıksız çıkan çeklerden Kanun’un yürürlüğe girdiği tarihten önce veya yürürlük tarihinden itibaren üç ay içinde ödenmiş olanlar Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası kayıtlarından silinmiştir.

Ancak, bankaların kendi bilgisayarlarında bulunan kayıtların bankalarca silinmesi konusunda 5033 sayılı Kanun’a göre bir zorunluluk bulunmamaktadır.