2001-70
5 Kasım 2001
BASIN DUYURUSU
I - AÇIK PİYASA İŞLEMLERİ PORTFÖYÜNDEKİ KIYMETLERİN
VADELERİNİN UZATILMASI
Kamu bankaları ile Tasarruf
Mevduatı Sigorta Fonu bünyesindeki bankaların gecelik borçlanma ihtiyaçlarının
azaltılması operasyonu çerçevesinde, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası açık piyasa işlemleri portföyüne alınmış
olan, nominal 15,8 katrilyon Türk Lirası tutarındaki Devlet İç Borçlanma Senedi
(DİBS), birikmiş faizleri ile birlikte, 30 Ekim 2001 ve 1 Kasım 2001
tarihlerinde nominal 18,8 katrilyon Türk Lirası tutarındaki uzun vadeli
DİBS’ler ile değiştirilmiştir.
Bu kıymet değişimi ile
Türkiye Cumhuriyeti Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı (Hazine)’nın borç yönetimi etkinliğinin artırılması
amaçlanmış, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın fiyat istikrarını sağlama
temel amacı da gözetilmiştir.
Açık piyasa işlemleri
portföyündeki DİBS’lerin yeni DİBS’lerle değiştirilmesi sonucu herhangi bir
parasal genişleme olmamıştır. Sözkonusu işlemlerle, Analitik Bilanço’da Net İç
Varlıklar’ın alt kalemi olan Kamu Sektörüne Açılan Nakit Krediler içinde yer
alan açık piyasa işlemleri portföyü, işlemiş faizler nedeniyle, 2,5 katrilyon
Türk Lirası artarken, Karlardaki artıştan dolayı Net İç Varlıklar’ın alt kalemi
olan Diğer Kalemler aynı miktarda azalmış, dolayısıyla Net İç Varlıklar
değişmemiştir.
Yeni alınan DİBS’ler yılda
bir kupon ödemeli olup, vadeleri 2006, 2007, 2008, 2009 ve 2010 yıllarına
gelecek şekilde düzenlenmiştir. DİBS’lerin kupon faizleri, kupon dönemleri
içinde Tüketici Fiyatları İndeksinde gerçekleşen değişim oranlarına indeksli
olacaktır.
Sözkonusu DİBS’lerin anapara
ve faiz ödemeleri, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Kanunu’nun 60. Maddesi
gereğince yıllık karın Hazine’ye aktarılması gereken kısmından karşılanacak,
faiz ve anapara ödemelerinin Hazine’ye aktarılacak tutarı aşması halinde, fark Hazine tarafından nakit olarak
ödenecek, Hazine’ye aktarılacak tutarın anapara ve faiz ödemelerinden fazla
olması halinde ise, sözkonusu fazla tutar Hazine’ye nakit olarak aktarılmayıp,
açık piyasa işlemleri portföyünde kalan DİBS’lerin anapara ve/veya kuponlarının
erken itfası için kullanılacaktır. Bir başka ifade ile, alınan DİBS’lerin
tamamı itfa olana kadar, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası karından Hazine’ye
nakit kar aktarımı sözkonusu olmayacaktır. Dolayısıyla, değişim işlemi sonucu
açık piyasa işlemleri portföyüne alınan uzun vadeli DİBS’ler nedeniyle, gelecek
dönemlerde herhangi bir parasal genişleme ya da para politikasının olumsuz
etkilenmesi sözkonusu olmayacaktır.
II. İMF KREDİLERİNİN MERKEZ BANKASI TARAFINDAN BÜTÇE FİNANSMANI AMACIYLA HAZİNE'YE KULLANDIRILMASI
Güçlü Ekonomiye Geçiş Programı çerçevesinde, 2001 yılı Mayıs ayında IMF ile yapılan yeni Stand-by anlaşmasında, bu kuruluştan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’na sağlanan kredilerin toplam 9,6 milyar ABD dolarlık kısmının, 2001 bütçesinin finansmanında kullanılmak üzere Hazine’ye aktarılması öngörülmüştü. Bu kapsamda, bugüne kadar IMF’den Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’na verilen krediden 6,4 milyar ABD dolarlık kısımının karşılığında IMF kredisinin aynı vade ve faiz koşullarını taşıyan menkul kıymet alınarak, Hazine hesaplarına aktarılmıştı.
Öte yandan, 1211 Sayılı Türkiye Cumhuriyet
Merkez Bankası Kanunu’nu değiştiren 25.4.2001 tarih, 4651 Sayılı Kanun’un
geçici 2. Maddesi dikkate alınarak,
Stand-by anlaşması uyarınca, IMF kredisinden Hazine'ye bütçe finansmanı
amacıyla kullandırılması gereken 3,2 milyar ABD dolarlık bakiye kısım da,
Hazine hesaplarına 2.11.2001 tarihi
itibariyle aktarılmıştır. Hazine’ye aktarılan bu son kredi dilimi karşılığında,
Hazine’den, diğer aktarımlarda olduğu gibi, IMF kredisi ile benzer vade ve faiz
koşullarını taşıyan menkul kıymet alınmıştır.
Böylece, anlaşma uyarınca Hazine’ye
aktarılması gereken 9,6 milyar ABD dolarlık kredinin kullandırılması
tamamlanmıştır.
Kamuoyunun bilgisine sunulur.