2001-70

5 Kasım 2001

BASIN DUYURUSU

 

I - AÇIK PİYASA İŞLEMLERİ PORTFÖYÜNDEKİ KIYMETLERİN VADELERİNİN UZATILMASI

 

Kamu bankaları ile Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu bünyesindeki bankaların gecelik borçlanma ihtiyaçlarının azaltılması operasyonu çerçevesinde, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası  açık piyasa işlemleri portföyüne alınmış olan, nominal 15,8 katrilyon Türk Lirası tutarındaki Devlet İç Borçlanma Senedi (DİBS), birikmiş faizleri ile birlikte, 30 Ekim 2001 ve 1 Kasım 2001 tarihlerinde nominal 18,8 katrilyon Türk Lirası tutarındaki uzun vadeli DİBS’ler ile değiştirilmiştir.

Bu kıymet değişimi ile Türkiye Cumhuriyeti Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı (Hazine)’nın  borç yönetimi etkinliğinin artırılması amaçlanmış, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın fiyat istikrarını sağlama temel amacı da gözetilmiştir.

Açık piyasa işlemleri portföyündeki DİBS’lerin yeni DİBS’lerle değiştirilmesi sonucu herhangi bir parasal genişleme olmamıştır. Sözkonusu işlemlerle, Analitik Bilanço’da Net İç Varlıklar’ın alt kalemi olan Kamu Sektörüne Açılan Nakit Krediler içinde yer alan açık piyasa işlemleri portföyü, işlemiş faizler nedeniyle, 2,5 katrilyon Türk Lirası artarken, Karlardaki artıştan dolayı Net İç Varlıklar’ın alt kalemi olan Diğer Kalemler aynı miktarda azalmış, dolayısıyla Net İç Varlıklar değişmemiştir.

Yeni alınan DİBS’ler yılda bir kupon ödemeli olup, vadeleri 2006, 2007, 2008, 2009 ve 2010 yıllarına gelecek şekilde düzenlenmiştir. DİBS’lerin kupon faizleri, kupon dönemleri içinde Tüketici Fiyatları İndeksinde gerçekleşen değişim oranlarına indeksli olacaktır.

Sözkonusu DİBS’lerin anapara ve faiz ödemeleri, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Kanunu’nun 60. Maddesi gereğince yıllık karın Hazine’ye aktarılması gereken kısmından karşılanacak, faiz ve anapara ödemelerinin Hazine’ye aktarılacak tutarı aşması halinde,  fark Hazine tarafından nakit olarak ödenecek, Hazine’ye aktarılacak tutarın anapara ve faiz ödemelerinden fazla olması halinde ise, sözkonusu fazla tutar Hazine’ye nakit olarak aktarılmayıp, açık piyasa işlemleri portföyünde kalan DİBS’lerin anapara ve/veya kuponlarının erken itfası için kullanılacaktır. Bir başka ifade ile, alınan DİBS’lerin tamamı itfa olana kadar, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası karından Hazine’ye nakit kar aktarımı sözkonusu olmayacaktır. Dolayısıyla, değişim işlemi sonucu açık piyasa işlemleri portföyüne alınan uzun vadeli DİBS’ler nedeniyle, gelecek dönemlerde herhangi bir parasal genişleme ya da para politikasının olumsuz etkilenmesi sözkonusu olmayacaktır.

 

II. İMF KREDİLERİNİN MERKEZ BANKASI TARAFINDAN BÜTÇE FİNANSMANI AMACIYLA HAZİNE'YE KULLANDIRILMASI

Güçlü Ekonomiye Geçiş Programı çerçevesinde, 2001 yılı Mayıs ayında IMF ile yapılan yeni Stand-by anlaşmasında, bu kuruluştan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’na sağlanan kredilerin toplam 9,6 milyar ABD dolarlık kısmının, 2001 bütçesinin finansmanında kullanılmak üzere Hazine’ye aktarılması öngörülmüştü. Bu kapsamda, bugüne kadar IMF’den Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’na verilen krediden 6,4 milyar ABD dolarlık kısımının karşılığında IMF kredisinin aynı vade ve faiz koşullarını taşıyan menkul kıymet alınarak, Hazine hesaplarına aktarılmıştı.

Öte yandan, 1211 Sayılı Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Kanunu’nu değiştiren 25.4.2001 tarih, 4651 Sayılı Kanun’un geçici 2. Maddesi dikkate alınarak,  Stand-by anlaşması uyarınca, IMF kredisinden Hazine'ye bütçe finansmanı amacıyla kullandırılması gereken 3,2 milyar ABD dolarlık bakiye kısım da, Hazine hesaplarına  2.11.2001 tarihi itibariyle aktarılmıştır. Hazine’ye aktarılan bu son kredi dilimi karşılığında, Hazine’den, diğer aktarımlarda olduğu gibi, IMF kredisi ile benzer vade ve faiz koşullarını taşıyan menkul kıymet alınmıştır.

Böylece, anlaşma uyarınca Hazine’ye aktarılması gereken 9,6 milyar ABD dolarlık kredinin kullandırılması tamamlanmıştır.

Kamuoyunun bilgisine sunulur.