I– MAYIS-HAZİRAN 2002 DÖNEMİ
PARA PROGRAMI GERÇEKLEŞMELERİ
18 Ocak 2002 tarihli “Niyet Mektubu”nda Merkez Bankası
bilançosu temel büyüklükleri için belirlenen hedefler tutturulmuştur. Söz
konusu hedefler ve gerçekleşmelere ilişkin bilgiler aşağıdadır:
1. Bilindiği üzere, 2002 yılı para programında nominal çapa olarak
kullanılan Para Tabanı’na yılın ilk 6 ayında dönemler itibarı ile performans
kriteri, yılın ikinci döneminde de gösterge niteliğinde olmak üzere üst
sınırlar konulmuştur. Haziran ayında Para Tabanı için belirlenen üst sınır 9.250 trilyon Türk lirasıdır. Ancak,
Pamukbank’ın Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu’na devredilmesi nedeniyle, söz
konusu banka, Merkez Bankası nezdinde tesis etmesi gereken 161 trilyon Türk
liralık zorunlu karşılık yükümlülüğünden Bankalar Kanunu’nun 14. Maddesinin 6.
fıkrası b bendi gereğince muaf tutulmuştur. Bu nedenle, Para Tabanı için
belirlenen üst sınır, 9.089 trilyon Türk lirası olarak dikkate alınmıştır. Haziran
ayının son 5 iş günü Para Tabanı
ortalaması üst sınırın altında kalarak 9.009 trilyon Türk lirası olarak
gerçekleşmiştir.
2. Niyet Mektubu’nda, Merkez Bankası Net
Uluslararası Rezervleri’nden, Hazine’nin 2002 yılında Uluslararası Para Fonu
(IMF)’ndan aldığı krediler ve Hazine’nin 1 yıldan kısa vadeli döviz cinsi
borçlarının çıkartılması ile elde edilen Net Uluslararası Rezervler’e
performans kriteri niteliğinde alt sınır konulmuştur. 28 Haziran 2002 tarihi
itibarıyla, Net Uluslararası Rezervler ve alt kalemlerine ilişkin
gerçekleşmeler aşağıdaki Tablo’da gösterilmiştir:
(Milyon ABD doları)
|
Merkez
Bankası Net Uluslararası Rezervleri (1) |
6.281 |
|
Hazine’nin
IMF’ye borcu (2) |
10.737 |
|
Hazine’nin
1 yıldan kısa vadeli döviz cinsi borcu
(3) |
1.299 |
Program tanımı Net Uluslararası Rezervler (4=1-2-3)
|
- 5.755 |
Böylece, programda tanımlanan Net
Uluslararası Rezervler (eksi) –5.755 milyon ABD doları olarak gerçekleşerek, performans
kriteri niteliğindeki (eksi) –7.800 milyon ABD dolarlık alt sınırın üzerinde kalmıştır.
3. Niyet Mektubu’nda, Merkez Bankası
Net İç Varlıkları’na, Hazine’nin 2002 yılında IMF’den aldığı krediler ve
Hazine’nin 1 yıldan kısa vadeli döviz cinsi borçlarının Türk lirası
karşılıklarının eklenmesi ile elde edilen Net İç Varlıklar’a ilişkin gösterge
niteliğinde üst sınır konulmuştur. Haziran ayı için belirlenen üst sınır 28.900
trilyon Türk lirası olup, son 5 iş günü ortalaması alınarak hesaplanmaktadır.
Ancak, Pamukbank’ın Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu’na devredilmesi sonucu söz
konusu banka, Merkez Bankası nezdinde tesis etmesi gereken 161 trilyon Türk
liralık zorunlu karşılık yükümlülüğünden muaf tutulduğundan, Net İç Varlıklar
için belirlenen üst sınır, Niyet Mektubu şartları gereği 28.739 trilyon Türk lirası olarak
düzeltilmiştir.
Söz konusu dönemde, Net İç Varlıklar ve alt kalemlerine
ilişkin gerçekleşmeler aşağıdaki Tablo’da gösterilmektedir.
(Trilyon TL)
|
Merkez
Bankası Net İç Varlıklar (1) |
9.135 |
|
Hazine’nin
IMF’ye borcu (2) |
15.456 |
|
Hazine’nin
1 yıldan kısa vadeli döviz cinsi borcu (3) |
1.783 |
Program tanımı Net İç Varlıklar (4=1+2+3)
|
26.374 |
Böylece, söz konusu dönemde Net İç
Varlıklar ortalaması 26.374 trilyon Türk lirası olarak gerçekleşerek, gösterge
niteliğindeki 28.739 trilyon Türk liralık üst sınırın altında kalmıştır.
II–
TEMMUZ-EYLÜL 2002 DÖNEMİ PARA PROGRAMI
HEDEFLERİ
18 Ocak 2002 tarihli Niyet
Mektubu’nda belirlenen Temmuz-Eylül dönemi para programı hedefleri
aşağıdadır:
1. Para Tabanı için gösterge niteliğindeki
Eylül ayı sonu üst sınırı 10.600 trilyon Türk lirasıdır. Hesaplama, Eylül ayı
son 5 iş günü değerleri ortalaması baz alınarak yapılacaktır.
2.
Net Uluslararası Rezervler için
gösterge niteliğinde belirlenen Eylül ayı sonu alt sınırı (eksi) – 8.500 milyon
ABD dolarıdır.
3.
Net İç Varlıklar için gösterge
niteliğinde belirlenen Eylül ayı üst sınırı 31.300 trilyon Türk lirasıdır.
Hesaplama, Eylül ayı son 5 iş günü değerleri ortalaması baz alınarak
yapılacaktır.
Kamuoyunun bilgisine sunulur.